สืบสานรสชาติพื้นบ้าน “หมูเจ่า ข้าวตัง” เมนูอัตลักษณ์ไทยใหญ่โบราณที่หาทานยากแห่งนครชุม
วัฒนธรรมด้านอาหารยังคงเป็นมรดกทางภูมิปัญญาที่ทรงคุณค่าและควรค่าแก่การอนุรักษ์ ที่บ้านเลขที่ 064 หมู่ที่ 5 ตำบลนครชุม อำเภอเมือง จังหวัดกำแพงเพชร เพื่อพบกับ นางเบญจวรรณ เจียมตน อายุ 65 ปี ปราชญ์ชาวบ้านผู้ยังคงมุ่งมั่นอนุรักษ์รสชาติดั้งเดิมของ “หมูเจ่า ข้าวตัง” เมนูอาหารพื้นบ้านสุดพิเศษ ที่มักทำรับประทานกันเองภายในครัวเรือน และในปัจจุบันหาทานได้ยากยิ่ง เนื่องจากไม่มีการทำออกมาวางขายทั่วไป
นางเบญจวรรณ เปิดเผยว่า “หมูเจ่า ข้าวตัง” แท้จริงแล้วเป็นเมนูอัตลักษณ์ดั้งเดิมของชาวไทยใหญ่ ซึ่งในอดีตนั้นจะนิยมใช้เนื้อปลาเป็นวัตถุดิบหลัก แต่ปัจจุบันได้มีการประยุกต์และดัดแปลงมาใช้เนื้อหมูแทน เพื่อให้เข้ากับยุคสมัยและรับประทานได้ง่ายขึ้น ยังคงเสน่ห์และกรรมวิธีการปรุงแบบโบราณเอาไว้ทุกประการ
สำหรับวัตถุดิบหลักประกอบไปด้วย หมูสับ, ข้าวหมาก, กระเทียม, เกลือ, น้ำตาลปี๊บ และกะทิ โดยมีขั้นตอนการทำอย่างพิถีพิถัน ขั้นตอนการหมัก นำหมูสับ กระเทียม ข้าวหมาก และเกลือ มาผสมและคลุกเคล้า ให้ส่วนผสมเข้ากันเป็นเนื้อเดียว จากนั้นหมักทิ้งไว้ประมาณ 20 นาที เพื่อให้รสชาติซึมลึกเข้าเนื้อหมู ขั้นตอนการปรุง ตั้งกระทะบนเตาไฟให้ร้อน เทหัวกะทิลงไปเคี่ยวพอดี จากนั้นใส่หมูที่หมักเตรียมไว้ลงไป ผัดและปรุงรสด้วยน้ำตาลปี๊บให้ได้รสชาติกลมกล่อม เพิ่มสีสันและกลิ่นหอม ใส่หัวหอม มะเขือเทศ พริก และต้นหอมลงไปคลุกเคล้าให้เข้ากัน จนส่งกลิ่นหอมอบอวลชวนน้ำลายสอ ตักใส่ถ้วยพร้อมแต่งหน้าด้วยใบผักชีอย่างสวยงาม
การรับประทานให้อร่อยตามแบบฉบับโบราณ จะนำข้าวตังทอดกรอบมา ตักหมูเจ่าราดเป็นหน้า จากนั้นรับประทานคู่กับผักเคียงสดๆ เคี้ยวเต็มคำ จะได้รสชาติที่กลมกล่อม กรุบกรอบ และหอมมันกะทิอย่างลงตัว การสืบสานเมนู “หมูเจ่า ข้าวตัง” ของนางเบญจวรรณ เป็นการสานต่อวัฒนธรรมด้านอาหาร ของบรรพบุรุษไม่ให้สูญหายไปตามกาลเวลา และเป็นอีกหนึ่งจานเด่นที่งดงามของชุมชนนครชุม จังหวัดกำแพงเพชร
วัฒนธรรมการกินอาหารโบราณ คือมรดกทางภูมิปัญญา ที่พิถีพิถันของคนในอดีต ซึ่งนับวันเมนูท้องถิ่นอัตลักษณ์สูงเหล่านี้จะเริ่มเลือนหาย และหาทานได้ยากยิ่งขึ้น เนื่องจากกรรมวิธีการปรุงที่ซับซ้อนและการหลั่งไหลของวัฒนธรรมอาหารสมัยใหม่ การร่วมกันอนุรักษ์และส่งต่อตำรับอาหารพื้นบ้านจากรุ่นสู่รุ่น จะช่วยให้คนรุ่นหลังได้สัมผัสถึงรากเหง้าอันทรงคุณค่า ที่แฝงอยู่ในทุกคำที่รับประทาน
